Apilex Bülten #21

21 Eylül – 27 Eylül tarihleri arasında hukuk ve teknolojinin kesişimindeki gelişmeler

TÜRKİYE GÜNDEMİ

UYAP Eylül 2026 Güncellemesi

Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen UYAP Eylül 2026 Olağan Güncellemesi tamamlandı; yargı, icra, e-Satış, Vatandaş Portal, Avukat Portal ve savcılık uygulamalarında yeni özellikler devreye alındı. 

İcra dosyalarında gerçek kişiler gibi tüzel kişilerin banka bilgileri de sorgulanabilecek. Entegrasyon sorgularına firma ortaklık bilgisi eklendi. Avukat Portal’a “Şirket Ortaklığının Haczi Talebi” seçeneği eklendi. Borçlunun ortak olduğu şirket bilgileri sorgulanabilecek, talep evrakı elektronik ortamda oluşturulup ilgili icra birimine gönderilebilecek. 

Ücretli entegrasyon sorgularındaki 60 dakikada bir sorgu sınırı kaldırıldı. Beş ücretsiz sorgu hakkı dolduktan sonra ücret karşılığında sınırsız sorgu yapılabilecek. Güncellemeyle ayrıca İcra Ceza Mahkemelerinde resen e-Duruşma düzenlemesi uygulamaya alındı. Tebligatta 18 yaşından küçük kişi seçildiğinde uyarı veren kontrol eklendi. Nafaka tutarı değişen dosyalarda eski ve yeni miktarlar ilgili dönemlere göre hesaplanabilecek. 

Değişiklikler, UYAP olağan güncellemesi kapsamında icra takiplerindeki sorgu ve talep işlemlerine uygulanıyor.

Kaynak: T.C. Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Genel Müdürlüğü

KVKK’dan Avukatlara Uygulama Rehberi

Kişisel Verileri Koruma Kurumu, Türkiye Barolar Birliği’nin görüş ve katkılarıyla hazırlanan “Avukatların Mesleki Faaliyetlerinde Kişisel Verilerin Korunmasına İlişkin Uygulama Rehberi”ni 22 Eylül 2026 tarihinde yayımladı. 

Rehberde avukatların, tevkil edilen avukatların, avukat çalışanlarının ve ilgili kişilerin 6698 sayılı Kanun kapsamındaki konumu ele alınıyor. Avukatların yürüttüğü veri işleme faaliyetlerinin hukuki dayanakları da rehberde yer alıyor. Kişisel verilerin işlenme şartları ile yurt içi ve yurt dışına aktarılması ayrı başlıklarda düzenleniyor. 

Rehber, üretken yapay zekâ araçlarının kullanımını, genel ilkeleri, veri sorumlusunun yükümlülüklerini ve veri güvenliğini ayrıntılı olarak ele alıyor. Metinde avukatların hangi durumlarda aydınlatma yapması ve hangi durumlarda açık rıza alması gerektiği açıklanıyor. Veri güvenliği için alınması gereken idari ve teknik tedbirlere de yer veriliyor. Rehberde ayrıca Kanunun uygulanmasında karşılaşılan sorunlara yönelik çözüm önerileri ile iyi uygulama örnekleri bulunuyor. Rehber, avukatların mesleki faaliyetleri sırasında işledikleri kişisel verilere ilişkin 6698 sayılı Kanun kapsamındaki yükümlülükleri kapsıyor.

Kaynak: Kişisel Verileri Koruma Kurumu

FATF Türkiye Raporu Yayımlandı

Mali Eylem Görev Gücü’nün (FATF) Türkiye’ye ilişkin 5. Tur Karşılıklı Değerlendirme Raporu 23 Eylül 2026 tarihinde yayımlandı. Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) Başkanlığı rapora ilişkin bir basın duyurusu yaptı.

Raporda suç gelirlerinin aklanması, bağlantılı öncül suçlar, terörizmin finansmanı ve kitle imha silahlarının yayılmasının finansmanıyla mücadele değerlendirildi. İncelemenin kapsamını mevzuat altyapısı, kurumsal kapasite ve uygulamalar oluşturuyor. Teknik uyum (mevzuat uyumu) değerlendirmesinde Türkiye, FATF’nin 40 tavsiyesinin 38’ine uyumlu bulundu.

Duyuruya göre FATF, bu alanlarda Türkiye’nin stratejik eksikliği bulunmadığını ve buna bağlı olarak gri liste riski olmadığını tescil etti.

Raporda tespit edilen konulara yönelik çalışmalar iki strateji belgesi çerçevesinde sürdürülecek. Bu belgeler “Türkiye’de Suç Gelirlerinin Aklanması ve Terörizmin Finansmanı ile Mücadele ve Müsadere Uygulamalarında Etkinliğin Artırılması Strateji Belgesi (2026-2030)” ile “Türkiye’de Kitle İmha Silahlarının Yayılmasının Finansmanı ile Mücadelede Etkinliğin Artırılması Strateji Belgesi (2025-2029)” şeklinde açıklandı.

Kaynak: Hazine ve Maliye Bakanlığı – MASAK Başkanlığı

Pay Geri Alımlarında Üst Sınır Askıya Alındı

Sermaye Piyasası Kurulu’nun 22 Eylül 2026 tarihli ve 2026/63 sayılı Bülteni’nde, pay geri alımlarına ilişkin yeni bir ilke kararı yayımlanmıştır. Kurul Karar Organı’nın 22.09.2026 tarihli ve 60/1711 sayılı toplantısında alınan karar, halka açık ortaklıkların pay geri alım işlemlerini kapsamaktadır.

II-22.1 sayılı Geri Alınan Paylar Tebliği’nin 9. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca geri alınan payların toplam bedeli, son yıllık finansal tablolarda yer alan ve kâr dağıtımına konu edilebilecek kaynakların toplamını aşamaz. Yeni kararla bu üst sınırın, 19.03.2025 tarihli ve 16/531 sayılı i-SPK.22.9 sayılı İlke Kararı kapsamında gerçekleştirilecek pay geri alımlarında uygulanmamasına hükmedilmiştir. Söz konusu geri alımlar, bu nedenle Tebliğ’de öngörülen tutar sınırına tabi olmaksızın yapılabilecektir. Karar, ikinci bir duyuruya kadar yürürlükte kalacaktır.

Kaynak: Sermaye Piyasası Kurulu

Türkiye Yeşil Taksonomisi Yönetmeliği Yayımlandı

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca hazırlanan Türkiye Yeşil Taksonomisi Yönetmeliği, 24 Eylül 2026 tarihli ve 33380 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Yönetmelik, çevresel açıdan sürdürülebilir ekonomik faaliyetlerin belirlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektedir. Sürdürülebilir yatırımlara finansman akışının teşvik edilmesi ve “yeşile boyama” uygulamalarının önlenmesi de yönetmeliğin kapsamındadır.

Yönetmelikte altı çevresel hedef belirlenmiştir. Bunlar; sera gazı emisyonlarının azaltılması, iklim değişikliğine uyum, su ve deniz kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı ve korunması, döngüsel ekonomiye geçiş, kirliliğin önlenmesi ve kontrolü ile biyoçeşitlilik ve ekosistemlerin korunması ve restorasyonudur.

Bir faaliyetin taksonomiye uyumlu sayılması için üç koşul birlikte aranmaktadır: En az bir hedefe önemli katkı sağlaması, diğer hedeflerin hiçbirine önemli zarar vermemesi ve asgari sosyal koruma önlemlerine uyması. Teknik Tarama Kriterleri, 16 sektör ve 137 ekonomik faaliyeti kapsamaktadır. Raporlama yükümlülüğü bulunan finansal kuruluşlar, 1 Ocak 2029’a kadar taksonomi raporlaması yapmak zorunda değildir. Bildirim, bilgi ve belge verme yükümlülüğüne aykırılık hâlinde İklim Kanunu uyarınca idari para cezası uygulanacaktır.

Kaynak: Resmî Gazete, 24.09.2026, Sayı: 33380


GLOBAL RADAR

CNIL’den Silme Hakkı İhlaline Ceza

Fransız Veri Koruma Kurumu (CNIL), 21 Temmuz 2026 tarihli ve SAN-2026-010 sayılı kararıyla bilişim ve mühendislik danışmanlığı şirketi EXTIA’ya 300.000 Euro idari para cezası vermiştir. Karar, 9 Eylül 2026’da kamuoyuyla paylaşılmıştır. Cezanın gerekçesi, başta silme hakkı olmak üzere ilgili kişi haklarına ilişkin ihlallerdir.

İnceleme, 2024 yılında eski çalışanlar ve adaylardan gelen şikâyetler üzerine başlatılmıştır. Şikâyetler, GDPR’ın 17. maddesinde düzenlenen silme hakkının kullanılmasında karşılaşılan güçlüklere ilişkindir. Denetim, Avrupa Veri Koruma Kurulu’nun 2025 yılında başlattığı “silme hakkı” konulu koordineli eylem çerçevesinde de yürütülmüştür.

Denetimde şirketin 2024 yılında 265 silme talebi aldığı tespit edilmiştir. Bu taleplerin 12’si hiç işleme alınmamış, 166 başvurucu talebin sonucu hakkında bilgilendirilmemiş, 27 başvurucu ise geç bilgilendirilmiştir.

Karar, GDPR’ın şeffaflığa ilişkin 12. maddesi ile silme hakkına ilişkin 17. maddesine dayanmaktadır.

Kaynak: Commission Nationale de l’Informatique et des Libertés (CNIL)

EDPB’den İdari Para Cezalarına İlişkin Rehber

Avrupa Veri Koruma Kurulu (EDPB), 21 Eylül 2026’da duyurulan genel kurul toplantısında 04/2026 sayılı rehberi kabul etmiştir. Rehber, GDPR kapsamında idari para cezası verme yetkisinin diğer düzeltici yetkilerle ilişkisini düzenlemektedir.

Rehber, veri koruma otoritelerinin ceza verip vermeyeceğine karar verirken izleyeceği beş aşamalı bir yöntem öngörmektedir. Otorite önce ihlalin GDPR’da veya ulusal hukukta cezaya dayanak bulup bulmadığını, ardından soruşturulan tarafın sorumlu tutulup tutulamayacağını inceleyecektir. Sonraki aşamalarda ihlalin kasıt veya ihmalle işlenip işlenmediği ile ağırlaştırıcı ve hafifletici unsurlar değerlendirilecektir. Son aşamada cezanın etkili, orantılı ve caydırıcı olup olmayacağına bakılacaktır. Küçük ihlallerde kural olarak ceza yerine kınama verilebilecek; diğer ihlallerde ise ceza verilmesi yönünde güçlü bir karine bulunmaktadır.

Kaynak: Avrupa Veri Koruma Kurulu (EDPB)


LEGALTECH SAHNESİ

AB’den Çocuklar İçin Çevrimiçi Koruma Tüzüğü Önerisi

Avrupa Komisyonu, reşit olmayanların çevrimiçi korunmasına ilişkin tüzük önerisi olan KIDS Act’e dair açıklamalarını yayımlamıştır. Sayfanın son güncelleme tarihi 17 Eylül 2026’dır. Öneri, AB genelinde ortak yaş kuralları getirmekte ve çocukların en çok kullandığı hizmetler için “tasarım yoluyla güvenlik” yükümlülükleri öngörmektedir.

Öneriye göre 13 yaş altındakiler sosyal medya hesabı açamayacaktır. 13-15 yaş arasında hesaplar veli tarafından açılabilecek; ebeveyn araçları sürekli etkin olacak ve günlük kullanım en fazla bir saatle sınırlanacaktır. 15 yaşından itibaren bağımsız hesap açılabilecektir. Beyana dayalı yaş yeterli sayılmayacaktır. Yaş doğrulaması, kullanıcının kimliğini tespit etmeyen “sıfır bilgi ispatı” teknolojisiyle yapılacaktır.

Sonsuz kaydırma, otomatik oynatma ve günlük “seri” mekanizmaları gibi aşırı kullanımı teşvik eden tasarımların küçükler için yasaklanması öngörülmektedir. Yapay zekâ sohbet robotlarının duygusal bağımlılık yaratacak biçimde insan ilişkisini taklit etmesi de yasaklar arasındadır. Denetim, Dijital Hizmetler Yasası ve Yapay Zekâ Yasası kapsamındaki yapılar üzerine kurulacaktır. Çok büyük çevrimiçi platformlar, bağımsız denetçilerce doğrulanan bir uyum planı sunmakla yükümlü tutulmuştur. Bu plan, çocuklarla temas öncesinde sunulacaktır. İdari para cezaları küresel yıllık cironun %6’sına kadar ulaşabilecektir.

Kaynak: Avrupa Komisyonu

ABD’de Yapay Zekâ Destekli Dilekçelere Beyan Zorunluluğu

ABD 10. Daire Federal İstinaf Mahkemesi, 18 Eylül 2026’da yeni bir kural taslağı yayımlamıştır. Taslak, üretken yapay zekâ ile hazırlanan dilekçelerin mahkemeye sunulmadan önce bir insan tarafından incelendiğinin beyan edilmesini öngörmektedir. Yükümlülük hem avukatları hem de kendisini temsil eden tarafları kapsamaktadır. Mahkeme; Colorado, Kansas, New Mexico, Oklahoma, Utah ve Wyoming eyaletlerinden gelen federal istinaf başvurularına bakmaktadır.

Taslağa göre üretken yapay zekâdan yararlanan kişi, atıf yapılan kaynakları bağımsız olarak doğrulamakla yükümlüdür. Alıntıları ve atıfları kontrol edecek, hukuki analizi gözden geçirecek ve mahkeme kuralları ile mesleki yükümlülüklere uygunluğu teyit edecektir.

Kurala aykırılığın yaptırımları arasında para cezası, disiplin işlemi ve istinaf başvurusunun reddi yer almaktadır. Mahkeme ayrıca ilgili hususu ileri sürülmemiş sayabilecek veya dilekçeyi dosyadan çıkarabilecektir. Görüşler 18 Ekim 2026’ya kadar sunulabilecektir. Nihai kuralın 1 Aralık 2026’ya kadar yayımlanması, kabul edilmesi hâlinde ise 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girmesi planlanmaktadır.

Kaynak: Reuters


APİLEX LEGAL’DEN OKUMA ÖNERİSİ

Apilex Legal, hukuk alanında nitelikli içerik üretimini destekleyen bir platform olarak farklı disiplinlerden hukukçuları aynı çatı altında buluşturuyor. Güncel meselelerin çoklu bakış açılarıyla ele alındığı, akademisyenlerin ve uygulayıcıların bilgi ve deneyimlerini paylaşabildiği erişilebilir bir içerik alanı sunuyor. Bültenimizin bu bölümünde her hafta Apilex Legal’de yayımlanan bir makaleyi öne çıkarıyor olacağız.

Tüzel Kişilik Perdesinin Kaldırılması Teorisi

Av. Kadir BOZDAĞ

 “… Tüzel kişilik perdesinin kaldırılması temel anlamda, tüzel kişinin borçlarından dolayı tüzel kişiliği kötü araç olarak kullanılmasını engelleyen bir teoridir. Neticede söz konusu teoriyi açıkça düzenleyen bir kanun maddesi yoktur. Bu sebeple doktrin ve Yargıtay kararlarında 20. yy. başlarında kendisine yer bulmuş ve uygulamada ortaya çıkmaya başlamıştır. Teoriye bu ismin verilmesinin sebebi, tüzel kişinin borçlarından dolayı “tüzel kişilik” perdesinin arkasına kötüniyetli olarak saklamasından kaynaklıdır…”

🔗 Makalenin tamamına buradan ulaşabilirsiniz.

Comments

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir